OHSAS BELGESİ,
OHSAS 18001 standardı, işyerinde çalışanların sağlığını
ve güvenliğini
etkileyebilecek
uygulamaların
sistematik
olarak kontrol
altında
tutulmasını
öngören bir
yönetim
modelidir.
İngiliz
Standartlar
Enstitüsü
tarafından,
kuruluşların iş
güvenliği
konusunda üçüncü
taraf
belgelendirme
taleplerine
cevap olarak
yayımlanmıştır.
Genel anlamda iş
güvenliği
kavramı
çalışanların,
işletmenin ve
üretimin her
türlü tehlike ve
zarardan
korunmasını
içermektedir.
İnsan hayatının
öncelik taşıması
nedeniyle,
işletme ve
üretim güvenliği
konularının
ikinci planda
kaldığı ve
uluslar arası
alanda iş
güvenliği
kavramıyla genel
olarak
çalışanların
güvenliğinin
ifade edildiği
görülmektedir
OHSAS BELGESİ,
OHSAS 18001
BELGESİ
STANDARTI bir
kuruluşun OHSAS
18001 iş sağlığı
ve güvenliği (İSG)
risklerini
kontrol etmesi
performansının
iyileştirilmesini
sağlamak, için
OHSAS 18001 İSG
Yönetim sistemi
şartlarını
kapsar. Standart
OHSAS 18001 İSG
Performans
kriterlerinin
durumunu
belirtmediği
gibi bir yönetim
sisteminin
tasarımı için
ayrıntılı
şartlarını da
kapsamaz. OHSAS
18001 standardı
aşağıdakileri
gerçekleştirmeyi
amaçlayan her
kuruluşa
uygulanabilir
OHSAS 18001
standardı
aşağıdakileri
gerçekleştirmeyi
amaçlayan her
kuruluşa
uygulanabilir;
a) Kuruluşun
faaliyetleri ile
ilgili olarak,
İSG risklerine
maruz
kalabilecek
çalışanlar ve
ilgili diğer
taraflar için
riskleri yok
etmek veya en
aza indirmek
üzere bir OHSAS
18001 İSG
yönetim sistemi
oluşturmak,
b) Bir OHSAS
18001 İSG
yönetim
sistemini
kurmak,
uygulamak ve
sürekli
iyileştirmek,
c) Kuruluşun
beyan ettiği
OHSAS 18001 İSG
politikasına
uygunluk
konusunda
kendine güvence
sağlamak,
d) Bu uyumu
başkalarına
göstermek,
e) Kuruluşun
OHSAS 18001 İSG
yönetim
sisteminin bir
dış kuruluş
tarafından
belgelendirilmesini
/ tescilini
sağlamak,
f) Bu standardın
şartları ile
uyumun
sağladığını
tayin ve bu
durumu beyan
etmek.
Bu standardın
bütün
şartlarının,
herhangi bir
OHSAS 18001 İSG
yönetim
sistemine dahil
edilmesi
amaçlanmıştır.Uygulamanın
kapsamı
kuruluşun OHSAS
18001 İSG
politikası,
faaliyetlerin
yapısı ile
çalışmaların
riskleri ve
karmaşıklığı
gibi faktörlere
bağlı
olacaktır.Bu
standart ile
ürün ve hizmet
güvenliğinden
ziyade iş
sağlığı ve
güvenliğinin ele
alınması
amaçlanmıştır.
OHSAS18001 /
ISO18001
iş sağlığı ve
güvenligi
yönetim sistemi
konusundaki
gereklilikleri
belirleyen
uluslararası bir
standarddır.
OHSAS18001,
kuruluşların
kalite, çevre ve
iş sağlığı ve
güvenligi
yönetim
sistemlerini
entegre
edebilmelerini
sağlamak
amacıyla ISO9001
(QMS) ve
ISO14001 (EMS)
standardlarıyla
uyumlu olacak
şekilde
geliştirilmiştir.
Ulusal sağlık ve
güvenlik
standardlarına
uyum tüm
kuruluşlar için
zorunludur.
OHSAS 18001 bir
yandan
kuruluşların
yasal
standardlarla
olan uyumunu
gösterirken öte
yandan iş
ortamının
sürekli
iyileştrilmesi
sayesinde
işyerindeki
üretkenliği ve
verimi arttırır.
NEDEN
OHSAS 18001
OHSAS 18001
BELGESİ
OHSAS 18001
BELGESİ
Ana
üreticilerin,
ihalelerde ve
tedarikçi
değerlendirmelerinde
rakiplerine göre
avantaj
sağlamasi, öne
geçmesi
OHSAS 18001
BELGESİ
Karlılığı
arttırmak
OHSAS 18001
BELGESİ
ISG
çalışmalarını
diğer
faaliyetlere
entegre ederek
kaynakların
korunmasını
sağlamak
OHSAS 18001
BELGESİ
Yönetimin
taahhüdünün
sağlandığını
göstermek
OHSAS 18001
BELGESİ
Motivasyon ve
katılımı
arttırmak
OHSAS 18001
BELGESİ
Ulusal yasa ve
dünya
Standardlarına
uyum süresini ve
maliyetini
azaltmak
OHSAS 18001
BELGESİ
Paydaşların
istek ve
beklentilerini
karşılayarak
rekabeti
arttırmak
OHSAS 18001
BELGESİ
Kuruluşlar
tarafindan
sürdürülmekte
olan ISG
faaliyetlerinin
sistematik
olarak
yayilimini sağlamak
için bu sistem
uygulanmalıdır
OHSAS 180001
STANDARTLARIN
TANITILMASI
OHSAS 18001 : Kuruluşların risklerini kontrol etmelerine ve
performanslarını
iyileştirmesine
imkan vermek
üzere OHSAS
18001 İSG
Yönetim sistemi
ile ilgili
şartları
belirlemektedir.OHSAS
18002 : OHSAS
18001’in
uygulamasına
ilişkin
kılavuzluk
bilgilerini
vermektedir.Bu
standartlar
ILO-OHS
kılavuzlarının
kısım 3’ü “
Kuruluşlarda İş
Güvenliği ve
sağlığı yönetim
sistemleri “ ile
uyumludur.
ILO-OHS GENEL
BİR BAKIŞ
ILO-OHS Kılavuzlarının iki temel amacı vardır; Ülkelere kendi milli iş güvenliği
ve sağlığı
yönetim
sistemleri
çerçevelerini
kurmak için
yardımda
bulunmak.
Kuruluşlara
OHSAS 18001 İSG
unsurlarını
genel politika
ve yönetim
düzenlemeleri
ile entegre
etmelerine
ilişkin olarak
yol gösterici
bilgileri
vermektir.
DİĞER YÖNETİM
SİSTEMLERİ İLE
UYUMLULUK
OHSAS 18001 standardı diğer yönetim sistemlerinin (ISO 9001 Kalite
Yönetim Sistemi,
ISO 14001 Çevre
Yönetim
Sistemi,ISO
22000 HACCP Gıda
Güvenliği
Yönetim Sistemi)
spesifik
isteklerini
içermez fakat
bütünleştirilebilir.
Bütün bu
standartların
amaçları ve
kuruluşlara
kazandırmak
istedikleri
felsefeler
farklı olmakla
beraber yaptığı
faaliyet göz
önünde
bulundurularak
entegre
edilebilmektedirler.
Örneğin yukarıda
bahsi geçen
bütün
standartlarda
doküman kontrol,
kayıt kontrol,
eğitim,
yönetimin gözden
geçirmesi,
düzeltici ve
önleyici
faaliyetler ve
iç tetkikler
gibi bazı
konular yer
almakta ve her
standardın bu
konuların
işletilmesinde
bazı
farklılıkları
olmasına rağmen
ortak bir
şeklide
uygulanabilmektedir.
OHSAS 18001 İŞ
SAĞLIĞI VE
GÜVENLİĞİ
YÖNETİM SİSTEMİ
OHSAS 18001
GELİŞİMİ
1996’da BS 8800
Mesleki sağlık
ve güvenlik
yönetim sis.
Rehberi 1997’de
Technical report
NPR 5001 1999’da
BS tarafından
(İngiltere’de)
2001’de OHSAS
18001 olarak
yayınlandı
OHSAS 18001
GENEL BİLGİ
OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği (İSG) Yönetim Sistemi; iş sağlığı ve
güvenliği
faaliyetlerinin
kuruluşların
genel
stratejileri ile
uyumlu olarak
sistematik bir
şekilde ele
alınıp sürekli
iyileştirme
yaklaşımı
çerçevesinde
çözümlenmesi
için bir
araçtır.
Ülkemizde OHSAS
18001 İSG
faaliyetleri
kişisel
koruyucuların
kullanımını
çağrıştırmakta
ve geleneksel
olarak ayrıca
yapılması
gereken iş
olarak
algılanmaktadır.
İSG Yönetim
Sistemiyle,
çalışanlar,
yönetenler ve
denetleyenlerin
rol ve
sorumlulukları
açık hale
getirilerek
çalışanların
katılımını
sağlayacaktır.
Bu sistemle,
çalışanlar,
OHSAS 18001 İSG
risklerinin
belirlendiği ve
önlemlerle
asgari seviyeye
indirildiği,
yasalar uyan,
hedeflerin
yönetim
programları ile
hayata
geçirildiği,
uygun OHSAS
18001 İSG
eğitimlerinin
uygun kişilere
verildiği, acil
durumlara hazır,
performansını
izleyen, izleme
sonuçlarını
iyileştirme
faaliyetlerini
başlatmak için
kullanan,
faaliyetlerini
denetleyen,
yaptıklarını
gözden geçiren
ve dokümante
eden bir
kuruluşta OHSAS
18001 İSG
faaliyetlerine
gereken önemi
veren bir
sistemin parçası
olacaklardır.
NEDEN OHSAS
18001 Karlılığı
arttırmak OHSAS
18001 İSG
çalışmalarını
diğer
faaliyetlere
entegre ederek
kaynakların
korunmasını
sağlamak
Yönetimin
taahhüdünün
sağlandığını
göstermek
Motivasyon ve
katılımı
arttırmak Ulusal
yasa ve dünya
standartlarına
uyum süresini ve
maliyetini
azaltmak
Paydaşların
istek ve
beklentilerini
karşılayarak
rekabeti
arttırmak
Kuruluşlar
tarafından
sürdürülmekte
olan OHSAS 18001
İSG
faaliyetlerinin
sistematik
olarak
yayılımını
sağlamak için bu
sistem
uygulanmalıdır
OHSAS18001 (ISO)
STANDARDI
ISO OHSAS 18001: İş
Sağlığı ve
Güvenliği
Değerlendirme
Serisi-İş
Sağlığı ve
Güvenliği
Yönetim Sistemi
Spesifikasyonu
ISO OHSAS 18002:
Is Sagligi ve
Guvenligi
Yonetim
Sistemleri-OHSAS
18001 Uygulama
Rehberi
OHSAS18001 ILE
ILGILI BAZI
TANIMLAR:
KAZA:
Ölüme,
hastalığa,
yaralanmaya,
hasara veya
diğer kayıplara
sebebiyet veren
istenmeyen olay.
ZARAR:
İnsanların
yaralanması,
hastalanması,
malın, çalışılan
yerin zarar
görmesi veya
bunların
birlikte
gerçekleşmesine
neden olabilecek
potansiyel
kaynak ve durum.
İŞ SAĞLIĞI VE
GÜVENLİĞİ:
Çalışanların,
geçici
işçilerin,
müteahhit
personelin,
ziyaretçilerin
ve çalısma
alanında ki
diğer insanların
refahını
etkileyen
faktörler ve
şartlar.
İŞ SAĞLIĞI VE
GÜVENLİĞİ
YÖNETİM SİSTEMİ:
Kuruluşun
faaliyetleri ile
ilgili ISG
riskleri
yönetimini
kolaylaştıran,
tüm yönetim
sisteminin bir
parçasıdır. Bu
kuruluş
yapısını,
faaliyet
planlarını,
sorumlulukları,
deneyimleri,
prosesleri,
prosedürleri ve
kuruluşun ISG
politikasının
geliştirilmesi,
uygulanması,
iyileştirilmesi,
başarılması,
gözden
geçirilmesi ve
sürdürülmesi
için kaynakları
kapsar.
RİSK
DEĞERLENDİRMESİ:
Tüm proseslerde,
riskin
büyüklüğünü
tahmin etmek ve
riske tahammül
edilip
edilemeyeceğine
karar vermek.
09 Aralık 2003
Tarihli Resmi
Gazete
Sayı: 25311
Çalışma ve
Sosyal Güvenlik
Bakanlığından:
OHSAS
18001 İş Sağlığı
ve Güvenliği
Yönetmeliği
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam,
Dayanak ve
Tanımlar
Amaç
Madde 1 — Bu
Yönetmelik,
işyerlerinde
sağlık ve
güvenlik
şartlarının
iyileştirilmesi
için alınacak
önlemleri
belirler.
Bu amaçla;
a) Mesleki
risklerin
önlenmesi,
sağlık ve
güvenliğin
korunması, risk
ve kaza
faktörlerinin
ortadan
kaldırılması,
b) İş sağlığı ve
güvenliği
konusunda işçi
ve
temsilcilerinin
eğitimi,
bilgilendirilmesi,
görüşlerinin
alınması ve
dengeli
katılımlarının
sağlanması,
c) Yaş, cinsiyet
ve özel
durumları sebebi
ile özel olarak
korunması
gereken
kişilerin
çalışma
şartları,
ile ilgili genel
prensipler ve
diğer hususlar
bu Yönetmelikte
düzenlenmiştir.
Kapsam
Madde 2 — Bu
Yönetmelik,
22/5/2003
tarihli ve 4857
sayılı İş Kanunu
kapsamına giren
tüm işyerlerini
kapsar.
Dayanak
Madde 3 — Bu
Yönetmelik,
22/5/2003
tarihli ve 4857
sayılı İş
Kanununun 78
inci maddesine
göre
düzenlenmiştir.
Tanımlar
Madde 4 — Bu
Yönetmelikte
geçen ;
a) Risk
değerlendirmesi:
İşyerlerinde var
olan ya da
dışarıdan
gelebilecek
tehlikelerin,
işçilere,
işyerine ve
çevresine
verebileceği
zararların ve
bunlara karşı
alınacak
önlemlerin
belirlenmesi
amacıyla
yapılması
gerekli
çalışmaları,
b) Sağlık ve
güvenlik işçi
temsilcisi:
İşyerinde sağlık
ve güvenlik
konularında
işçileri temsil
etmeye yetkili
kişiyi,
c) Önleme:
Mesleki riskleri
önlemek veya
azaltmak için
işyerinde
yapılan işlerin
bütün
aşamalarında
planlanmış veya
alınmış
önlemlerin
tümünü,
d) Bakanlık:
Çalışma ve
Sosyal Güvenlik
Bakanlığını,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
İşverenlerin
Yükümlülükleri
Genel Hükümler
Madde 5 —
İşverenlerin
yükümlülükleri
ile ilgili genel
hükümler aşağıda
belirtilmiştir:
a) İşveren, işle
ilgili her
konuda işçilerin
sağlık ve
güvenliğini
korumakla
yükümlüdür.
b) İşverenin iş
sağlığı ve
güvenliği
konusunda işyeri
dışındaki uzman
kişi veya
kuruluşlardan
hizmet alması bu
konudaki
sorumluluğunu
ortadan
kaldırmaz.
c) İşçilerin
iş sağlığı ve
güvenliği
konusundaki
yükümlülükleri,
işverenin
sorumluluğu
ilkesini
etkilemez.
İşverenin Genel
Yükümlülükleri
Madde 6 —
İşveren aşağıda
belirtilen
sağlık ve
güvenlikle
ilgili hususları
yerine
getirmekle
yükümlüdür:
a) İşveren,
işçilerin
sağlığını ve
güvenliğini
korumak için
mesleki
risklerin
önlenmesi,
eğitim ve bilgi
verilmesi dahil
gerekli her
türlü önlemi
almak,
organizasyonu
yapmak, araç ve
gereçleri
sağlamak
zorundadır.
İşveren, sağlık
ve güvenlik
önlemlerinin
değişen şartlara
uygun hale
getirilmesi ve
mevcut durumun
sürekli
iyileştirilmesi
amaç ve
çalışması içinde
olacaktır.
b) İşveren,
sağlık ve
güvenliğin
korunması ile
ilgili
önlemlerin
alınmasında
aşağıdaki genel
prensiplere
uyacaktır:
1) Risklerin
önlenmesi,
2) Önlenmesi
mümkün olmayan
risklerin
değerlendirilmesi,
3) Risklerle
kaynağında
mücadele
edilmesi,
4) İşin kişilere
uygun hale
getirilmesi
için, özellikle
işyerlerinin
tasarımında, iş
ekipmanları,
çalışma şekli ve
üretim
metodlarının
seçiminde özen
gösterilmesi,
özellikle de
monoton çalışma
ve önceden
belirlenmiş
üretim
temposunun
hafifletilerek
bunların sağlığa
olumsuz
etkilerinin en
aza indirilmesi,
5) Teknik
gelişmelere uyum
sağlanması,
6) Tehlikeli
olanların,
tehlikesiz veya
daha az
tehlikeli
olanlarla
değiştirilmesi,
7) Teknolojinin,
iş
organizasyonunun,
çalışma
şartlarının,
sosyal
ilişkilerin ve
çalışma ortamı
ile ilgili
faktörlerin
etkilerini
kapsayan genel
bir önleme
politikasının
geliştirilmesi,
8) Toplu korunma
önlemlerine,
kişisel korunma
önlemlerine göre
öncelik
verilmesi,
9) İşçilere
uygun
talimatların
verilmesi.
c) İşveren,
işyerinde
yapılan işlerin
özelliklerini
dikkate alarak;
1) Kullanılacak
iş ekipmanının,
kimyasal madde
ve preparatların
seçimi,
işyerindeki
çalışma düzeni
gibi konular da
dahil işçilerin
sağlık ve
güvenliği
yönünden tüm
riskleri
değerlendirir.
Bu değerlendirme
sonucuna göre;
işverence alınan
önleyici
tedbirler ile
seçilen çalışma
şekli ve üretim
yöntemleri,
işçilerin sağlık
ve güvenlik
yönünden korunma
düzeyini
yükseltmeli ve
işyerinin idari
yapılanmasının
her kademesinde
uygulanmalıdır.
2) Bir işçiye
herhangi bir
görev verirken,
işçinin sağlık
ve güvenlik
yönünden
uygunluğunu göz
önüne alır.
3) Yeni
teknolojinin
planlanması ve
uygulanmasının,
seçilecek iş
ekipmanının
çalışma ortam ve
koşullarına,
işçilerin
sağlığı ve
güvenliğine
etkisi konusunda
işçiler veya
temsilcileri ile
istişarede
bulunur.
4) Ciddi tehlike
bulunduğu
bilinen özel
yerlere sadece
yeterli bilgi ve
talimat verilen
işçilerin
girebilmesi için
uygun önlemleri
alır.
d) Aynı
işyerinin birden
fazla işveren
tarafından
kullanılması
durumunda
işverenler,
yaptıkları işin
niteliğini
dikkate alarak;
iş sağlığı ve
güvenliği ile iş
hijyeni
önlemlerinin
uygulanmasında
işbirliği yapar,
mesleki
risklerin
önlenmesi ve
bunlardan
korunma ile
ilgili
çalışmaları
koordine eder,
birbirlerini ve
birbirlerinin
işçi veya işçi
temsilcilerini
riskler
konusunda
bilgilendirirler.
e) İş sağlığı ve
güvenliği ile iş
hijyeni
konusunda
alınacak
önlemler hiç bir
şekilde işçilere
mali yük
getirmez.
Koruyucu ve
Önleyici
Hizmetler
Madde 7 —
İşyerinde sağlık
ve güvenlikle
ilgili koruyucu
ve önleyici
hizmetlerin
yerine
getirilmesi için
aşağıda
belirtilen
hususlara
uyulacaktır:
a) Bu
Yönetmeliğin 5
ve 6 ncı
maddelerinde
belirtilen
yükümlülükler
saklı kalmak
kaydıyla,
işveren,
işyerindeki
sağlık ve
güvenlik
risklerini
önlemek ve
koruyucu
hizmetleri
yürütmek üzere,
işyerinden bir
veya birden
fazla kişiyi
görevlendirir.
b) Sağlık ve
güvenlikle
görevli kişiler,
işyerinde bu
görevlerini
yürütmeleri
nedeniyle hiçbir
şekilde
dezavantajlı
duruma
düşmezler. Bu
kişilere, söz
konusu
görevlerini
yapabilmeleri
için yeterli
zaman verilir.
c) İşyerinde bu
görevleri
yürütebilecek
nitelikte
personel
bulunmaması
halinde, işveren
dışarıdan bu
konuda yeterlik
belgesi olan
uzman kişi veya
kuruluşlardan
hizmet alır.
d) İşveren
hizmet aldığı
kişi veya
kuruluşlara,
işçilerin sağlık
ve güvenliğini
etkilediği
bilinen veya
etkilemesi
muhtemel
faktörler
hakkında bilgi
verir. Bu kişi
veya kuruluşlar,
bu Yönetmeliğin
10 uncu
maddesinin (b)
bendinde sözü
edilen işçiler
ve bu işçilerin
işverenleri
hakkındaki
gerekli
bilgilere de
ulaşabilmelidirler.
e) İşyerinde
sağlık ve
güvenlik
hizmetlerini
yürütmek üzere:
1)
Görevlendirilen
kişiler gerekli
nitelik, bilgi
ve beceriye
sahip olacaktır.
2) Dışarıdan
hizmet alınan
kişi veya
kuruluşlar
gerekli kişisel
beceri, mesleki
bilgi ve
donanıma sahip
olacaktır.
3)
Görevlendirilen
kişiler veya
dışarıdan hizmet
alınan kişi veya
kuruluşların
sayısı;
işyerinin
büyüklüğü, maruz
kalınabilecek
tehlikeler ve
işçilerin
işyerindeki
dağılımı dikkate
alınarak,
koruyucu ve
önleyici
çalışmaların
organizasyonunu
yapmaya ve
yürütmeye
yeterli
olacaktır.
f) İşyeri
içindeki veya
dışındaki kişi
veya
kuruluşların bu
maddede
belirtilen
sağlık ve
güvenlik
risklerini
önleme ve
risklerden
korunma ile
ilgili görev ve
sorumlulukları
açık olarak
belirlenir. Bu
kişi ve
kuruluşlar
gerektiğinde
birlikte
çalışırlar.
g) İşverenin
yeterli mesleki
bilgi, beceri ve
donanıma sahip
olması halinde,
işyerinin
büyüklüğü, işin
niteliği ve işçi
sayısı dikkate
alınarak bu
maddenin (a)
bendinde
belirtilen
hususların
yerine
getirilmesi
sorumluluğunu
kendisi
üstlenebilir.
h) İş sağlığı ve
güvenliği
konularında
hizmet verecek
kişi ve
kuruluşların
nitelikleri ve
belgelendirilmesi
ile işverenin
sorumluluğu
hangi hallerde
üstlenebileceği
ile ilgili usul
ve esaslar
Bakanlık
tarafından
belirlenir.
İlkyardım,
Yangınla
Mücadele ve
Kişilerin
Tahliyesi, Ciddi
ve Yakın Tehlike
Madde 8 —
İlkyardım,
yangınla
mücadele ve
kişilerin
tahliyesi, ciddi
ve yakın tehlike
ile ilgili
uyulacak
hususlar aşağıda
belirtilmiştir:
a) İşveren;
1) İşyerinin
büyüklüğünü,
yapılan işin
özelliğini ve
işyerinde
bulunan
işçilerin ve
diğer kişilerin
sayısını dikkate
alarak;
ilkyardım,
yangınla
mücadele ve
kişilerin
tahliyesi için
gerekli
tedbirleri alır.
2) Özellikle
ilkyardım, acil
tıbbi müdahale,
kurtarma ve
yangınla
mücadele
konularında,
işyeri dışındaki
kuruluşlarla
irtibatı
sağlayacak
gerekli
düzenlemeleri
yapar.
b) İşveren, (a)
bendinde
belirtilen
ilkyardım,
yangınla
mücadele ve
tahliye işleri
için, işyerinin
büyüklüğü ve
taşıdığı özel
tehlikeleri
dikkate alarak,
bu konuda
eğitimli, uygun
donanıma sahip
yeterli sayıda
kişiyi
görevlendirir.
c) İşveren;
1) Ciddi ve
yakın tehlikeye
maruz kalan veya
kalma riski olan
tüm işçileri,
tehlikeler ile
bunlara karşı
alınmış ve
alınacak
önlemler
hakkında mümkün
olan en kısa
sürede
bilgilendirir.
2) Ciddi, yakın
ve önlenemeyen
tehlike
durumunda,
işçilerin işi
bırakarak derhal
çalışma
yerlerinden
ayrılıp güvenli
bir yere
gidebilmeleri
için gerekli
talimatı verir
ve gerekeni
yapar.
3) Ciddi ve
yakın tehlike
durumunun devam
ettiği çalışma
şartlarında,
zorunlu
kalınması
halinde, gerekli
donanıma sahip
ve özel olarak
görevlendirilen
kişiler hariç,
işçilerden
çalışmaya devam
etmelerini
istemeyecektir.
d) Ciddi, yakın
ve önlenemeyen
tehlike
durumunda
işyerini veya
tehlikeli
bölgeyi terk
eden işçiler bu
hareketleri
nedeniyle
dezavantajlı
duruma
düşmeyecek ve
herhangi bir
zarar
görmeyecektir.
e) İşveren,
işçilerin
kendileri veya
diğer kişilerin
güvenliği için
ciddi ve yakın
bir tehlike
olduğunda ve
amirine hemen
haber
veremedikleri
durumlarda,
kendi bilgileri
doğrultusunda ve
mevcut teknik
donanımlar ile
tehlikenin
sonuçlarının
engellenmesi
için gerekeni
yapabilecek
durumda
olmalarını
sağlamak
zorundadır.
İşçiler, kendi
görevlerini
yapmakta ihmal
veya kusurlu
davranışları
olmadıkça bu
hareketlerinden
dolayı
dezavantajlı
duruma
düşürülemezler.
İşverenin Diğer
Yükümlülükleri
Madde 9 —
İşveren yukarıda
belirtilen
yükümlülükleri
ile beraber
aşağıdaki
hususları yerine
getirmekle
yükümlüdür:
a) İşveren ;
1) İşyerinde
risklerden özel
olarak
etkilenebilecek
işçi gruplarının
durumunu da
kapsayacak
şekilde sağlık
ve güvenlik
yönünden risk
değerlendirmesi
yapar.
2) Risk
değerlendirmesi
sonucuna göre,
alınması gereken
koruyucu
önlemlere ve
kullanılması
gereken koruyucu
ekipmana karar
verir.
3) Üç günden
fazla işgünü
kaybı ile
sonuçlanan iş
kazaları ile
ilgili kayıt
tutar.
4) İşçilerin
uğradığı iş
kazaları ile
ilgili rapor
hazırlar.
b) (a) bendinin
(1) ve (2)
numaralı alt
bentlerinde
belirtilen
çalışmalar ve
değerlendirmelerle
ilgili kayıt ve
dokümanların
hazırlanması ile
(a) bendinin (3)
ve (4) numaralı
alt bentlerinde
belirtilen
belgelerin
düzenlenmesi,
işyerinin
büyüklüğü ve
yapılan işin
niteliğine göre,
Bakanlıkça
belirlenen usul
ve esaslara
uygun şekilde
yapılır.
İşçilerin
Bilgilendirilmesi
Madde 10 —
İşyerinde iş
sağlığı ve
güvenliği
hizmetlerinin
etkin bir
biçimde
sürdürülmesi
için işçilerin
bilgilendirilmesi
esastır. Bu
amaçla;
a) İşveren,
işyerinin
büyüklüğüne
göre;
1) İşyerinin
geneli ile
işçinin
çalışmakta
olduğu bölümde
veya yaptığı her
işte yürütülen
faaliyetler,
sağlık ve
güvenlik
riskleri,
koruyucu ve
önleyici
tedbirler
hakkında,
2) Bu
Yönetmeliğin 8
inci maddesinin
(b) bendine
göre, işyerinde
görevlendirilen
kişiler
hakkında,
işçilerin ve
temsilcilerinin
gerekli bilgiyi
almalarını
sağlamak
zorundadır.
b) İşveren,
başka
işyerlerinden
çalışmak üzere
kendi işyerine
gelen işçilerin
de, (a) bendinde
belirtilen
bilgileri
almalarını
sağlamak üzere,
söz konusu
işçilerin
işverenlerine
gerekli
bilgileri verir.
c) İşveren,
işyerinde sağlık
ve güvenlik ile
ilgili özel
görev ve
sorumluluğu
bulunan
işçilerin veya
temsilcilerinin
bu görevlerini
yürütebilmeleri
için;
1) Bu
Yönetmeliğin 9
uncu maddesinin
(a) bendinin (1)
ve (2) numaralı
alt bentlerinde
belirtilen risk
değerlendirmesi
ve alınan
koruyucu
önlemlere,
2) Bu
Yönetmeliğin 9
uncu maddesinin
(a) bendinin (3)
ve (4) numaralı
alt bentlerinde
belirtilen iş
kazası kayıtları
ve raporlarına,
3) Sağlık ve
güvenlikle
ilgili denetim
faaliyetlerinden,
bu konuda
sorumlu kişi ve
kuruluşlardan,
koruma ve önleme
çalışmalarından
elde edilen
bilgilere,
ulaşabilmelerini
sağlar.
İşçilerin
Görüşlerinin
Alınması ve
Katılımlarının
Sağlanması
Madde 11 —
İşveren sağlık
ve güvenlikle
ilgili konularda
işçilerin
görüşlerinin
alınması ve
katılımlarının
sağlanması için
aşağıdaki
hususları yerine
getirmekle
yükümlüdür:
a) İşveren, iş
sağlığı ve
güvenliği
konularında işçi
veya
temsilcilerinin
görüşlerini
alır, öneri
getirme hakkı
tanır ve bu
konulardaki
görüşmelerde yer
almalarını ve
dengeli
katılımlarını
sağlar.
b) İşverence, iş
sağlığı ve
güvenliği
konusunda özel
görevleri
bulunan
işçi
veya
temsilcilerinin
özellikle
aşağıdaki
konularda
dengeli bir
şekilde yer
almaları
sağlanır veya
önceden
görüşleri
alınır:
1) Sağlık ve
güvenliği önemli
derecede
etkileyebilecek
herhangi bir
önlemin
alınmasında.
2) Bu
Yönetmeliğin 7
nci maddesinin
(a) bendinde
belirtilen işler
ile 7 nci
maddesinin (a)
bendinde ve 8
inci maddesinin
(b) bendinde
belirtilen
kişilerin
görevlendirilmesinde.
3) Bu
Yönetmeliğin 9
uncu maddesinin
(a) bendinde ve
10 uncu
maddesinde
belirtilen
hususlarda.
4) Bu
Yönetmeliğin 7
nci maddesinin
(c) bendinde
belirtilen
işyeri dışındaki
uzman kişi veya
kuruluşlardan
hizmet
alınmasında.
5) Bu
Yönetmeliğin 12
nci maddesinde
belirtilen
eğitimin
organizasyonu ve
planlanmasında.
c) İş sağlığı ve
güvenliği
konusunda özel
görevi bulunan
işçi
temsilcileri,
tehlikenin
azaltılması veya
tehlikenin
kaynağında yok
edilmesi için
işverene öneride
bulunma ve
işverenden
gerekli
tedbirlerin
alınmasını
isteme hakkına
sahiptir.
d) İş sağlığı ve
güvenliği
konusunda özel
görevleri
bulunan işçi
veya işçi
temsilcileri, bu
görevlerini
yürütmeleri
nedeniyle
dezavantajlı
duruma
düşürülemezler.
e) İşveren, iş
sağlığı ve
güvenliği
konusunda özel
görevi bulunan
işçi
temsilcilerine,
bu Yönetmelikte
belirtilen
görevlerini
yerine
getirebilmeleri
için her türlü
imkanı sağlar ve
herhangi bir
ücret kaybı
olmadan çalışma
saatleri
içerisinde
yeterli zamanı
verir.
f) İşçiler veya
temsilcileri,
iş
sağlığı ve
güvenliği
konusunda
işverence alınan
önlemlerin ve
sağlanan
imkanların
yetersiz olduğu
kanaatine
varmaları
halinde
Bakanlığa
başvurma hakkına
sahiptir.
İşçi
temsilcileri,
işyerinde
yetkili
makamlarca
yapılan
denetimler
sırasında
görüşlerini
bildirme hakkına
sahiptir.
İşçilerin
Eğitimi
Madde 12 —
İşyerinde sağlık
ve güvenliğin
sağlanması ve
sürdürülebilmesi
için;
a) İşveren, her
işçinin
çalıştığı yere
ve yaptığı işe
özel bilgi ve
talimatları da
içeren
sağlık
ve
güvenlik
eğitimi almasını
sağlamak
zorundadır. Bu
eğitim
özellikle;
1) İşe
başlanmadan
önce,
2) Çalışma yeri
veya iş
değişikliğinde,
3) İş
ekipmanlarının
değişmesi
halinde,
4) Yeni
teknoloji
uygulanması
halinde,
yapılır.
Eğitim, değişen
ve yeni ortaya
çıkan risklere
uygun olarak
yenilenir ve
gerektiğinde
periyodik olarak
tekrarlanır.
b) İşveren,
başka
işyerlerinden
çalışmak üzere
kendi işyerine
gelen işçilerin
yaptıkları
işlerde
karşılaşacakları
sağlık ve
güvenlik
riskleri ile
ilgili yeterli
bilgi ve talimat
almalarını
sağlar.
c) Sağlık ve
güvenlik ile
ilgili özel
görevi bulunan
işçi
temsilcileri
özel olarak
eğitilir.
d) (a) ve (c)
bentlerinde
belirtilen
eğitim, işçilere
veya
temsilcilerine
herhangi bir
mali yük
getirmez ve
eğitimlerde
geçen süre
çalışma
süresinden
sayılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
İşçilerin
Yükümlülükleri
İşçilerin
Yükümlülükleri
Madde 13 —
İşçiler
işyerinde sağlık
ve güvenlikle
ilgili aşağıda
belirtilen
hususlara
uymakla
yükümlüdür:
a) İşçiler,
davranış ve
kusurlarından
dolayı,
kendilerinin ve
diğer kişilerin
sağlık ve
güvenliğinin
olumsuz
etkilenmemesi
için azami
dikkati
gösterirler ve
görevlerini,
işveren
tarafından
kendilerine
verilen eğitim
ve talimatlar
doğrultusunda
yaparlar.
b) İşçiler,
işveren
tarafından
kendilerine
verilen eğitim
ve talimatlar
doğrultusunda,
özellikle;
1) Makina,
cihaz, araç,
gereç, tehlikeli
madde, taşıma
ekipmanı ve
diğer üretim
araçlarını doğru
şekilde
kullanmak,
2) Kendilerine
sağlanan kişisel
koruyucu
donanımı doğru
kullanmak ve
kullanımdan
sonra muhafaza
edildiği yere
geri koymak,
3) İşyerindeki
makina, cihaz,
araç, gereç,
tesis ve
binalardaki
güvenlik
donanımlarını
kurallara uygun
olarak kullanmak
ve bunları keyfi
olarak
çıkarmamak ve
değiştirmemek,
4) İşyerinde
sağlık ve
güvenlik için
ciddi ve ani bir
tehlike olduğu
kanaatine
vardıkları
herhangi bir
durumla
karşılaştıklarında
veya koruma
tedbirlerinde
bir aksaklık ve
eksiklik
gördüklerinde,
işverene veya
sağlık ve
güvenlik işçi
temsilcisine
derhal haber
vermek,
5) İşyerinde,
sağlık ve
güvenliğin
korunması için
teftişe yetkili
makam tarafından
belirlenen
zorunlulukların
yerine
getirilmesinde,
işverenle veya
sağlık ve
güvenlik işçi
temsilcisi ile
işbirliği
yapmak,
6) İşveren
tarafından
güvenli çalışma
ortam ve
koşullarının
sağlanması ve
kendi yaptıkları
işlerde sağlık
ve güvenlik
yönünden
risklerin
önlenmesinde,
işveren veya
sağlık ve
güvenlik işçi
temsilcisi ile
mevzuat
uygulamaları
doğrultusunda
işbirliği
yapmak,
ile
yükümlüdürler.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Sağlık Gözetimi
Madde 14 —
İşveren,
işçilerin
işyerinde maruz
kalacakları
sağlık ve
güvenlik
risklerine uygun
olarak sağlık
gözetimine tabi
tutmakla
yükümlüdür:
a) İşçilerin işe
girişlerinde
sağlık
durumlarının
yapacakları işe
uygun olduğunu
belirten sağlık
raporu alınır.
b) Yapılan işin
özelliğine göre,
işin devamı
süresince sağlık
muayeneleri
düzenli
aralıklarla
yapılır.
Risk Grupları
Madde 15 —
Kadınlar,
çocuklar,
yaşlılar,
özürlüler ve
diğer hassas
risk grupları,
özellikle
bunları
etkileyen
tehlikelere
karşı
korunurlar.
Sağlık ve
Güvenlik İşçi
Temsilcisi
Madde 16 —
İşyerinde sağlık
ve güvenlikle
ilgili
çalışmalara
katılma,
çalışmaları
izleme, önlem
alınmasını
isteme,
önerilerde
bulunma ve
benzeri
konularda
işçileri temsil
etmeye yetkili,
bir veya daha
fazla işçi,
sağlık ve
güvenlik işçi
temsilcisi
olarak görev
yapar.
Sağlık ve
Güvenlik İşçi
Temsilcisi,
işyerinde
çalışan işçiler
tarafından
seçilir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Son Hükümler
İlgili Avrupa
Birliği Mevzuatı
Madde 17 — Bu
Yönetmelik
12/6/1989
tarihli ve
89/391/EEC
sayılı Avrupa
Birliği Konsey
Direktifi esas
alınarak
hazırlanmıştır.
Yürürlük
Madde 18 — Bu
Yönetmelik
yayımı tarihinde
yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 19 — Bu
Yönetmelik
hükümlerini
Çalışma ve
Sosyal Güvenlik
Bakanı yürütür
Çalışmalarınızın
devamında,
başarılarınızın
devamını
dileriz. |